Składka zdrowotna przedsiębiorców ponownie znajdzie się w centrum uwagi. Po dużych zmianach, które weszły w życie w 2026 roku, właściciele firm muszą przygotować się na kolejny etap zmian w 2027 roku. Tym razem kluczowe znaczenie będzie miała wysokość minimalnego wynagrodzenia, a także sposób, w jaki ustawodawca będzie chciał dalej kształtować zasady rozliczania składki zdrowotnej.
Na dziś wiadomo, że od 2027 roku nie należy oczekiwać powrotu do rozwiązań obowiązujących przed reformą. Przedsiębiorcy nadal będą rozliczać składkę w zależności od formy opodatkowania, a dla części firm istotnym punktem odniesienia pozostanie minimalna składka.
W artykule wyjaśniamy:
- jakie zasady składki zdrowotnej obowiązują przedsiębiorców w 2026 roku,
- co może zmienić się od stycznia 2027 roku,
- ile może wynieść minimalna składka zdrowotna,
- jak nowe zasady wpłyną na skalę podatkową, podatek liniowy i ryczałt,
- dlaczego wysokość płacy minimalnej ma znaczenie dla przedsiębiorców,
- na co właściciele firm powinni przygotować się jeszcze w 2026 roku.
Czytaj więcej: najważniejsze informacje, wyliczenia i perspektywy dotyczące składki zdrowotnej przedsiębiorców na 2027 rok znajdują się poniżej.
Spis treści
- Składka zdrowotna przedsiębiorców 2026 – co obowiązuje teraz?
- 2027 rok przyniesie kolejną podwyżkę minimalnej składki?
- Skala podatkowa i podatek liniowy – ile zapłaci przedsiębiorca?
- Ryczałt: przychód nadal decyduje o wysokości składki
- Czy rząd ponownie zmieni zasady naliczania składki zdrowotnej?
- Wyższe koszty działalności – przedsiębiorcy muszą uwzględnić je w planach
- Co przedsiębiorca powinien zrobić przed 2027 rokiem?
- Składka zdrowotna w 2027 roku – najważniejsze wnioski
Składka zdrowotna przedsiębiorców 2026 – co obowiązuje teraz?
Rok 2026 przyniósł przedsiębiorcom zmianę, która miała obniżyć i uprościć obciążenia zdrowotne, ale ostateczny kształt przepisów okazał się inny niż pierwotnie zakładano. W przypadku przedsiębiorców rozliczających się na skali podatkowej lub podatkiem liniowym minimalna podstawa składki od lutego 2026 roku odpowiada 100 proc. minimalnego wynagrodzenia.
Minimalne wynagrodzenie w 2026 roku wynosi 4806 zł, dlatego minimalna składka zdrowotna wynosi 432,54 zł miesięcznie. ZUS wskazuje, że ta kwota obowiązuje w okresie od lutego 2026 roku do stycznia 2027 roku.
Dla przedsiębiorcy oznacza to, że nawet przy niskim dochodzie nie zawsze można zejść poniżej ustawowego minimum. Wysokość składki zależy jednak od sposobu opodatkowania.
- skala podatkowa – 9 proc. dochodu, nie mniej niż składka minimalna,
- podatek liniowy – 4,9 proc. dochodu, nie mniej niż składka minimalna,
- ryczałt – składka zależy od poziomu przychodów,
- karta podatkowa – obowiązuje stała składka.
To właśnie powiązanie składki z dochodem, przychodem i płacą minimalną sprawia, że sytuacja poszczególnych grup przedsiębiorców może wyglądać zupełnie inaczej.
2027 rok przyniesie kolejną podwyżkę minimalnej składki?
Najważniejszą informacją dla przedsiębiorców jest rządowa propozycja wysokości minimalnego wynagrodzenia na 2027 rok. Rada Ministrów zaproponowała, aby od 1 stycznia 2027 roku płaca minimalna wynosiła 4950 zł, czyli o 144 zł więcej niż w 2026 roku. To wzrost o 3 proc.
Jeżeli ta kwota zostanie ostatecznie przyjęta, będzie miała bezpośrednie znaczenie dla minimalnej składki zdrowotnej przedsiębiorców rozliczających się na zasadach ogólnych oraz podatkiem liniowym.
Przy obecnych zasadach można szacować, że minimalna składka wyniosłaby:
4950 zł × 9 proc. = 445,50 zł miesięcznie.
Oznaczałoby to wzrost o 12,96 zł miesięcznie w porównaniu z obecnymi 432,54 zł. W skali 12 miesięcy różnica wyniosłaby około 155,52 zł.
Trzeba jednak podkreślić, że jest to wyliczenie oparte na obecnie obowiązującym mechanizmie oraz rządowej propozycji płacy minimalnej. Ostateczna wysokość wynagrodzenia minimalnego na 2027 rok ma zostać ustalona w drodze rozporządzenia.
Skala podatkowa i podatek liniowy – ile zapłaci przedsiębiorca?
W 2027 roku kluczowe znaczenie nadal będzie miał dochód przedsiębiorcy. Przy skali podatkowej składka zdrowotna wynosi 9 proc. podstawy wymiaru, natomiast przy podatku liniowym – 4,9 proc. dochodu.
Jednocześnie funkcjonuje minimalna granica, która chroni system przed sytuacją, w której przedsiębiorca przy bardzo niskim dochodzie nie płaciłby żadnej lub symbolicznej składki. W 2026 roku granicą jest 432,54 zł miesięcznie. Przy utrzymaniu obecnych zasad i przyjęciu płacy minimalnej na poziomie 4950 zł od 2027 roku minimum wzrosłoby do około 445,50 zł.
Dla przedsiębiorców o wysokich dochodach sama podwyżka minimum będzie oczywiście mniej istotna. Ich obciążenie wynika przede wszystkim z procentowej części składki.
W praktyce oznacza to, że:
- przedsiębiorca z niskim dochodem odczuje przede wszystkim zmianę minimalnej składki,
- firma osiągająca wyższy dochód zapłaci składkę zależną od faktycznego wyniku,
- na podatku liniowym stawka zdrowotna pozostaje niższa niż na skali,
- wybór formy opodatkowania nadal może mieć istotne znaczenie dla całkowitego obciążenia firmy.
Warto przy tym pamiętać, że składka zdrowotna jest tylko jednym z elementów kosztów prowadzenia działalności. Jej wysokość trzeba analizować razem z podatkiem dochodowym oraz składkami społecznymi.
Ryczałt: przychód nadal decyduje o wysokości składki
Przedsiębiorcy na ryczałcie funkcjonują według innego mechanizmu. W 2026 roku wysokość składki zdrowotnej jest uzależniona od przychodu osiągniętego od początku roku.
Obowiązują trzy poziomy:
- do 60 tys. zł przychodu – 498,35 zł miesięcznie,
- powyżej 60 tys. zł do 300 tys. zł – 830,58 zł miesięcznie,
- powyżej 300 tys. zł – 1495,04 zł miesięcznie.
Podstawą wyliczeń jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw z IV kwartału poprzedniego roku. W 2026 roku wynosi ono 9228,64 zł.
To oznacza, że w 2027 roku kwoty dla ryczałtowców również mogą się zmienić, ponieważ zostaną oparte na danych dotyczących przeciętnego wynagrodzenia z odpowiedniego okresu. Nie należy więc automatycznie zakładać, że stawki 498,35 zł, 830,58 zł i 1495,04 zł pozostaną bez zmian.
Dla części przedsiębiorców może to być ważniejsze niż sama zmiana minimalnej składki związanej z płacą minimalną. Wzrost przeciętnych wynagrodzeń może bowiem przełożyć się na wyższe kwoty składki zdrowotnej ryczałtowców.
Czy rząd ponownie zmieni zasady naliczania składki zdrowotnej?
To pytanie będzie jednym z najważniejszych dla przedsiębiorców w drugiej połowie 2026 roku. Sama składka zdrowotna pozostaje bowiem tematem politycznym i gospodarczym, a wcześniejsze zapowiedzi zmian pokazały, jak szybko może zmienić się projektowane rozwiązanie.
W 2025 roku uchwalono przepisy dotyczące zasad obowiązujących od 2026 roku. Początkowo zakładano m.in. ryczałtową część składki na poziomie 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia. Ostateczne przepisy przyjęły jednak wyższą podstawę minimalnej składki – 100 proc. minimalnego wynagrodzenia dla określonych grup przedsiębiorców.
To doświadczenie pokazuje, że przedsiębiorcy powinni ostrożnie podchodzić do medialnych zapowiedzi dotyczących 2027 roku. Dopóki nie ma uchwalonych i obowiązujących przepisów, prognoza nie jest jeszcze prawem.
Na obecnym etapie najbardziej prawdopodobny scenariusz zakłada więc kontynuację mechanizmu obowiązującego w 2026 roku, a nie całkowitą rewolucję.
Wyższe koszty działalności – przedsiębiorcy muszą uwzględnić je w planach
Dla przedsiębiorcy problemem nie jest pojedyncza podwyżka składki, lecz suma wszystkich obciążeń. W 2027 roku presja kosztowa może być większa także ze względu na składki społeczne. Według prognoz cytowanych przez media składki społeczne przedsiębiorców na tzw. dużym ZUS mogą przekroczyć 2 tys. zł miesięcznie, jeszcze przed doliczeniem składki zdrowotnej.
W konsekwencji właściciel jednoosobowej działalności powinien patrzeć na 2027 rok przez pryzmat całkowitego kosztu prowadzenia firmy.
- składka zdrowotna,
- składki emerytalne i rentowe,
- składka chorobowa i wypadkowa,
- Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy,
- podatek dochodowy,
- koszty księgowości i obsługi działalności.
Niewielki wzrost jednej składki może więc mieć większe znaczenie, gdy jednocześnie rosną pozostałe daniny.
Co przedsiębiorca powinien zrobić przed 2027 rokiem?
Najlepszym rozwiązaniem nie jest czekanie do stycznia. Przedsiębiorca powinien już w drugiej połowie 2026 roku policzyć kilka wariantów kosztowych na kolejny rok.
Pierwszym krokiem powinno być sprawdzenie, jak zmiana minimalnej składki wpłynie na miesięczny koszt działalności. Następnie warto porównać obciążenia przy obecnej formie opodatkowania z alternatywnymi rozwiązaniami.
Szczególnie istotne będzie:
- przeanalizowanie dochodu lub przychodu osiąganego w 2026 roku,
- sprawdzenie, czy forma opodatkowania nadal jest optymalna,
- uwzględnienie prognozowanych składek społecznych,
- przygotowanie budżetu firmy na 2027 rok,
- monitorowanie ostatecznej wysokości płacy minimalnej,
- sprawdzenie zmian legislacyjnych dotyczących składki zdrowotnej.
W przypadku ryczałtu szczególnej uwagi wymagają progi przychodowe. Ich przekroczenie może oznaczać wyższą składkę nie tylko w kolejnym miesiącu, ale – po rocznym rozliczeniu – konieczność wyrównania należności za wcześniejsze miesiące. ZUS potwierdza obowiązek rocznego rozliczenia składki także dla przedsiębiorców na ryczałcie.
Składka zdrowotna w 2027 roku – najważniejsze wnioski
Na dziś przedsiębiorcy nie stoją przed kolejną pewną rewolucją w składce zdrowotnej. Najbardziej konkretną zmianą jest wzrost płacy minimalnej zaproponowany przez rząd z 4806 zł do 4950 zł. Jeżeli ta kwota zostanie utrzymana, minimalna składka zdrowotna przy obecnym mechanizmie wzrośnie z 432,54 zł do około 445,50 zł miesięcznie.
Nie oznacza to jednak, że każdy przedsiębiorca zapłaci dokładnie tyle. Na wysokość składki nadal wpływać będą przede wszystkim forma opodatkowania oraz wysokość dochodu lub przychodu.
Najważniejsze jest więc rozróżnienie między tym, co już wynika z obowiązujących przepisów, a tym, co jest dopiero propozycją na 2027 rok. Na początku sierpnia 2026 roku kwota 4950 zł jest propozycją rządu, a nie jeszcze ostateczną kwotą obowiązującą w całym 2027 roku. Projekt rozporządzenia przewiduje jej ustalenie od 1 stycznia 2027 roku, przy czym ostateczne rozstrzygnięcie ma nastąpić w dalszym toku procedury.
Dla przedsiębiorców najważniejszy wniosek jest prosty: 2027 rok prawdopodobnie przyniesie wzrost minimalnego kosztu składki zdrowotnej, ale skala obciążenia będzie zależała od sposobu opodatkowania i wyników firmy. Dlatego już teraz warto przygotować symulację kosztów na kolejny rok, zamiast podejmować decyzje dopiero po otrzymaniu pierwszych wyliczeń ZUS.
Stan informacji: 11 sierpnia 2026 r.